Webcontent weergeven Webcontent weergeven

Screeningsmammografie


 

Algemene informatie


Door de Vlaamse Overheid is er een screeningsprogramma opgesteld waarbij vrouwen tussen 50 en 69 jaar om de 2 jaar gratis een mammografie kunnen ondergaan in een daarvoor speciaal erkend centrum.

Het AZ Nikolaas is een erkende screeningseenheid en werkt samen met het UZ Gent.

U kan voor dit onderzoek terecht in de campussen Sint-Niklaas - Lodewijk de Meesterstraat en Beveren.

Het is een zuiver preventief onderzoek. Door kanker in de borst in een zo vroeg mogelijk stadium op te sporen is het mogelijk dat men na de behandeling volledig genezen is. Het doel van screening is immers door vroegtijdige opsporing en behandeling de sterfte door kanker te verminderen. Gezien borstkanker vooral voorkomt bij de vrouwen boven de 50 jaar, wordt dit onderzoek door de overheid gratis aangeboden voor vrouwen in het kalenderjaar waarin ze 50 jaar worden tot het kalenderjaar waarin ze 70 jaar worden. Dit wil dus zeggen dat men enkel recht heeft op een gratis screeningsmammografie van 50 tot 69 jaar. Na 69 jaar kan men natuurlijk nog altijd borstkanker krijgen, kankerrisico neemt immers rechtlijnig toe met de leeftijd.

Indien gewenst, kunt u zich nog verder laten nakijken maar dan niet meer gratis doch via een aanvraag van uw huisarts of gynaecoloog.

Screeningsmammografie mag niet aangevuld worden met echografie.

De beelden worden door de borst-radioloog geëvalueerd (dit heet de eerste lezing). Vervolgens worden de beelden online doorgestuurd naar het referentiecentrum aan het UZ Gent waar een onafhankelijke tweede borst- radioloog (tweede lezer) de beelden opnieuw evalueert. Wanneer de beoordeling van lezer 1 en lezer 2 verschillend is, wordt een derde radioloog geraadpleegd (derde lezer). Hieruit volgt enkele weken later een definitief verslag.

Soms gebeurt het dan dat u terug dient te komen voor een bijkomend onderzoek van de borst om een mogelijke mammografische afwijking verder op punt te stellen. Dat kan zijn: bijkomende mammografische opnamen en/of echografie van de borst en/of NMR en/of biopsie.

 

Doel


Vroegtijdig (preventief) opsporen van borstkanker door middel van regelmatige (tweejaarlijkse) controle bij vrouwen die klachtenvrij zijn.

 

Voorbereiding

 

  • Gebruik geen cosmetica, crèmes, deodorants, enz. voor het onderzoek want deze producten kunnen de kwaliteit van het onderzoek beïnvloeden.
  • Verwijsbrief arts/gynaecoloog of de oproepbrief van de Vlaamse Overheid meebrengen.

 

Het onderzoek


Het onderzoek wordt uitgevoerd door gespecialiseerde vrouwelijke verpleegkundigen.

Per borst worden 2 röntgenopnamen genomen in 2 verschillende richtingen. Hiervoor dient de borst geplaatst te worden tussen 2 platen, die enkele seconden de borst samendrukken. De druk (compressie) kan als onaangenaam ervaren worden, maar is onschadelijk. Deze druk is nodig om een goede foto te bekomen. Volg goed de instructies van de verpleegkundige, een goede positionering is nodig om de volledige borst te visualiseren (diepe zones tegen de borstkas en ook de okselholte).

 

Het onderzoek duurt 5 tot 10 minuten. Het kan gebeuren dat een foto hernomen dient te worden omwille van onvoldoende kwaliteit van de opname.

 

Plaats: via een oproepingsbrief van de bevolkingsgezondheid, maar kan ook na afspraak

 

Nazorg/complicaties


Complicaties zijn niet te verwachten. U mag na het onderzoek naar huis of naar uw kamer. Gebruik van eigen of openbaar vervoer is geen probleem.

 

Nuttige informatie


Er zijn 2 manieren om een aanvraag voor een gratis screeningsmammografie te bekomen:

  • Meestal krijgt u een rechtstreekse uitnodiging van de Vlaamse Overheid waarop een afspraak gegeven wordt. U kan die verplaatsen of annuleren wanneer u dat niet uitkomt of wanneer u recent (minder dan 2 jaar geleden) een mammografie heeft gehad.
  • Als u aan het leeftijdscriterium beantwoordt en u hebt geen oproep gekregen, dan kan u dat bespreken met uw huisarts of gynaecoloog, die dan een aanvraag voor u kan voorschrijven.
  • Screeningsmammografie kan niet gebeuren onder de leeftijd van 50 jaar, dan wordt er een diagnostische mammografie eventueel met echografie van de borsten uitgevoerd.
  • Mammografie gebeurt best tussen dag 4 en 14 van de menstruatiecyclus (de borsten zijn dan minder gevoelig).
  • Ook bij aanwezigheid van borstprothesen kan een mammografie uitgevoerd worden, meld dit dan wel aan de verpleegkundige. Het onderzoek kan dan enkel doorgaan in campus Sint-Niklaas, Lodewijk de Meestertstraat.
  • Indien u angstig bent voor het onderzoek of reeds een slechte ervaring hebt gehad, meld dit aan de verpleegkundige zodat ze u optimaal kan begeleiden.
  • Gelieve het personeel te verwittigen wanneer u stabiliteitsproblemen (bv. duizeligheid) heeft of niet goed kan staan. Het onderzoek kan dan zittend gebeuren.
  • Een screeningsmammografie mag op dezelfde dag niet aangevuld worden met echografie van de borst.

 

Het resultaat


De beelden worden door de borst-radioloog geëvalueerd (dit heet de eerste lezing). De resultaten worden eerst doorgestuurd naar het screeningscentrum te Gent waar ze door een 2de en/of 3de lezer bekeken worden. Daarom kan het 1 tot 2 weken duren vooraleer uw arts en uzelf hiervan het resultaat ontvangen. Gelieve, indien verder onderzoek noodzakelijk is, dit via uw arts te regelen zodat geen onnodige opnamen verricht worden.